Nasza witryna używa plików cookies (ciasteczek) w celach statystycznych oraz by ułatwić korzystanie z serwisu. Zmieniając ustawienia w opcjach przeglądarki internetowej możesz zablokować zapisywanie plików cookies na Twoim urządzeniu.
21 października 2014
jesteś naszym 662574 gościem
 
Witamy w serwisie
katalog firm
firmy, usługi, towary
ogłoszenia drobne
dodaj ogłoszenie drobne
ostatnio dodane ogłoszenia
Praca:

¦lusarz - spawacz, ¶lusarz - szlifowanie spawów, możliwa 1/2 etatu; Gołków k. Piaseczna, tel. 602 253 180

Usługi:

Naprawa pralek, tel. 602 322 951

Sprzedam:

Drewno opałowe i kominkowe, tel. 602 77 03 61

PIASECZNO - FIRMY - USŁUGI - TOWARY - INFOLINIA SERWISU: tel. 222 133 133
Historia wokół nas
 Brześce, Podłęcze
    Historia Wokół Nas, miesięcznik Co i jak (nr 31) 11/2000

    Wsie Brześce i Wólka lub Wola Brzeska (później Podłęże Brzeskie, obecnie Podłcze) w XVI w. stanowiły własność szlachecką. Należały do ziemi czerskiej, powiatu (sądowego) czerskiego i parafii Cieciszewo.

    Brześce położone były przy drodze prowadzącej z Warszawy wzdłuż Wisły do Czerska.

    Nazwę tej miejscowości językoznawcy wiążą z określeniem brzeście tzn. zbiorowisko brzostów (brzost - gatunek wiązu).

    W XVw. Brześce były siedzibą rodziny Brzeskich. Najstarsze znane wzmianki dotyczą Wszebora, podsędka (1401 r.), podkomorzego (1407 r.) i sędziego ziemskiego czerskiego (1414 r.), ożenionego z Piechną. Po nim dziedziczyli Piotr, Jan - biskup, Ścibor oraz Katarzyna.


    Odcisk pieczęci wójta gminy Brzeszcze (Brześce) z 1824 r.

    Bracia Piotr i Ścibor w 1434 r. podzielili ojcowiznę. Piotr otrzymał Kawieczyno (Kawęczyn), a Ściborowi przypadły Brześce.

    Ścibor noszący przydomek Lulya był kuchmistrzem księcia mazowieckiego Bolesława (informacja z 1442 r.), starostą czerskim w 1448 r., żonatym z Katarzyną ze Skaszewa.

    W dalszych dziejach Brześc występują znaczne luki. Kolejna informacja pochodzi dopiero z 1576 r., kiedy właścicielką majątku była nieznana z imienia Turowska (z rodziny wywodzącej się z sąsiednich Turowic).

    Następne dwa wieki pozostają białą plamą w historii Brześc i Podłża. Dopiero pod koniec XVIII w. dowiadujemy się, że w latach 1784-1791 właścicielem wsi był Jan Kanty Fontana (1731-1800) - architekt, geometra i burgrabia Zamku Królewskiego w Warszawie, brat Jakuba Fontany, również architekta. Losy wsi możemy śledzić ponownie dopiero od 1802 r. W tym okresie dziedzicem dóbr stał się Piotr Zaborowski, sędzia pokoju powiatu czerskiego, syn Konstantego - cześnika ziemi czerskiej i Maryanny z Szymanowskich. Piotr Zaborowski kupił dobra Brześce z przyległością Podłże od swojej matki i jej siostry Joanny Puchałowej.

    Monitor Warszawski w dniu 2 czerwca 1827 r. donosił, że dnia 26 bieżącego miesiąca nad wieczorem w Brzyszczach, u Jaśnie Wielmożnego Zaborowskiego, piorun, wpadłszy do pokoju, sufity porujnował i gzyms oderwał, przy czym tenże Jaśnie Wielmożny sędzia lekką kontuzyją uderzony został.

    Piotr Zaborowski na cztery lata przed śmiercią przygotował testament, w którym dobra brzeskie przeznaczył do sprzedaży na pokrycie długów zaciągniętych m. in. w Towarzystwie Kredytowym Ziemskim i spłatę córek. Przeznaczył też skromną sumę 200 zł na własny pogrzeb, uzasadniając to wielkimi kosztami jakie ponosił niegdyś na organizację pogrzebów rodzinnych: na mój pogrzeb zł 200 aż nadto, bo ja na pięć pogrzebów straciłem marnie złotych pięćdziesiąt tysięcy, teraz mnie ten dług dokucza, a nieboszczykom to nic nie pomogło, za dwie beczki wódki dość łez wyleją...

    Dziedzic dóbr Brześce zmarł pod koniec 1836 r. Jako zasłużony urzędnik odznaczony był orderem św. Stanisława drugiej klasy.

    Zgodnie z testamentem trzy córki: Marianna Julianna Kicińska, Weronika Martyna Jordanowa i Paulina Tekla Marianna Radzymińska sprzedały Brześce na licytacji publicznej, która odbyła się w 1839 r. Nowym dziedzicem był Karol Smoczyński. Kolejnym posiadaczem tych dóbr został w 1845 r. Aleksander Kliński. Dziedzic dostarczał drewno z własnych lasów do papierni w Jeziornie, która wówczas należała do Banku Polskiego. W 1851 r. Kliński sprzedał dobra Bonawenturze Marchwińskiemu, który posiadał je do swojej śmierci w 1858 r. Marchwiński był emerytowanym urzędnikiem i dziedzicem także sąsiedniego majątku Kawęczyn. Pochodził z Rogoźna w Wielkim Księstwie Poznańskim. Zmarł w Brześcach. Pozostawił żonę Wiktorię z Olechowskich oraz nieletnie dzieci, trzy córki i trzech synów. Ostatecznie w 1862 r. wdowa została uznana za jedyną właścicielkę Brześc.

    Uwłaszczenie włościan, zgodnie z carskim ukazem z 1864 r., przeprowadzono w 1867 r. We wsi Brześce utworzono 26 osad . W sąsiednim Podłżu wydzielono 31 gospodarstw.

    Wiktoria Marchwińska zadłużyła się u kupca warszawskiego Józefa Marguliesa. Na jego żądanie, w 1869 r. do Brześc przybył komornik i dokonał zajęcia dóbr. Sporządził przy tej okazji dokładny opis całości.

    Dobra Brześce graniczyły od północy z Łubną i Kawęczynem, od wschodu sięgały do Wisły, na południu z Wólką Podłęską, zaś na zachodzie z Baniochą (linię graniczną wyznaczała szosa z Warszawy do Góry Kalwarii).

    Ośrodek majątku stanowił dwór w Brześcach. Był on murowany z cegły, parterowy, o dwóch kominach, kryty gontem. Na froncie był ganek wsparty na murowanych słupach, ocieniony dzikim winem oraz 4 okna. Dwór miał dwie przystawki po bokach prowadzące do piwnicy i 5 okien od tyłu. Pośrodku dziedzińca znajdował się klomb obsadzony bzami. Z lewej strony stał budynek z muru pruskiego, w którym znajdowała się kuchnia i kurniki. Połączony był z dworem długim drewnianym korytarzem na palach.

    Na tyłach zabudowań urządzono ogrody: owocowy, kwiatowy i warzywny. Sad liczył około 300 drzew. Obok, za murem z cegły, urządzono winnicę, składającą się z 5 rzędów winnej latorośli. W ogrodzie były 4 inspekty, w których uprawiano warzywa, a ponadto oranżeria (murowana z kominem). Okolice dworu dopełniał zarybiony staw. Całość ogrodów dzierżawił Icek Puterman, mieszkaniec czworaka.

    Zabudowania folwarczne składały się z : 2 chlewów, 3 stodół, podpiwniczonego spichrza, wozowni, stajni, czatowni, owczarni, 3 holenderni i budynku przeznaczonego na mieszkanie dla parobków dworskich. W nieczynnej gorzelni stały jeszcze urządzenia służące do produkcji wódki: kilsztok i kilfas. W majątku był też wiatrak, obok którego stał dom dzierżawcy, młynarza Leona Rębalskiego. Karczma w Brześcach była murowana, o trzech kominach, pokryta gontem. Do karczmy dostawiono zajazd. W gospodzie mieszkał szynkarz, który handlował trunkami propinatora Rubinstejna z Góry Kalwarii. Naprzeciw karczmy znajdowała się kuźnia i mieszkanie kowala Zygmunta Mroczkowskiego.

    Grunty dawnego folwarku Podłęże rozdane zostały miejscowym włościanom w 1867 r. Dziedzic w Brześcach pozostawił sobie jedynie drewniany czworak, kryty słomą. Mieszkał w nim Jan Chojnacki, propinator prowadzący karczmę. Jego sąsiadami byli: rymarz Michał Jankowski oraz strażnik wału ochronnego nadwiślańskiego, opłacany przez Rząd Królestwa Polskiego, Piotr Marchwicki.

    Rybołówstwo w dobrach Brześce z 2 jeziorek i dołów nad Wisłą dzierżawił Leon Leng. We dworze zatrudniano 19 parobków, karbowego, ogrodnika, porządkowego, pastucha i innych służących.

    Inwentarz żywy składał się z 4 par wołów, 6 par koni roboczych, 45 krów, 800 owiec. Wśród ruchomości spisano: 3 wozy parokonne, 4 pługi, 6 bron, młockarnię czterokonną i inne drobniejsze sprzęty gospodarskie.

    Jeszcze w 1865 r. Wiktoria Marchwińska sprzedała część lasu na wycięcie Lejzorowi Blassowi, kupcowi z Góry Kalwarii. Dostarczał on drewno do cegielni na Mokotów i do papierni w Jeziornie.

    Władysław Okęcki w 1873 r. kupił majątek od dotychczasowej dziedziczki. Był on profesorem prawa rzymskiego w warszawskiej Szkole Głównej. Okęcki w 1885 r. odłączył od swego majątku i sprzedał osadę młynarską, a w 1892 r. grunty z dóbr Brześce powiatu grójeckiego, dla których założono oddzielne księgi hipoteczne. W 1893 r. odłączono Dobra Banioszka liczące ponad 50 hektarów. Pierwszym ich właścicielem był Rafał Tauman. W 1896 r. sprzedał je małżonkom Fryderykowi i Katarzynie Herauf . Kolejnym właścicielem Banioszki zostało w 1912 r. Kolegium Kościelne Zboru Ewangelicko-Augsburskiego w Warszawie. Car Rosji wyraził zgodę na tę transakcję. Celem Kolegium było przeniesienie tu z Warszawy instytucji dobroczynnych.

    W 1909 r. oddzielono od dóbr Osadę Podwale, liczącą 10 mórg. W tym samym roku dobra przejął od ojca Konstanty Okęcki.

    W niepodległej Polsce, podczas pierwszego Powszechnego Spisu Ludności Polski w dniu 30 września 1921 r. folwark Brześce liczył 8 domów i 144 mieszkańców - katolików, wieś Brześce 41 budynków mieszkalnych, 305 katolików i 6 ewangelików. W Podłżu Brzeskim znajdowało się 36 budynków zamieszkałych przez 262 katolików, a Podłże Wólczyńskie miało tylko 5 budynków, w których spisano 34 osoby, wyłącznie wyznania katolickiego. Folwark Banioszka - Gniazdo Sieroce liczył 2 domy. Mieszkało tam 39 ewangelików i 4 katolików.

    Właściciel dóbr ziemskich Brześce Konstanty Okęcki popadł w tarapaty finansowe. W 1930 r. majątek, obciążony pożyczką, miał być wystawiony na licytację, zgodnie z wnioskiem Towarzystwa Kredytowego Ziemskiego. Groźbę sprzedaży wierzyciel ponowił dwa lata później. Ratunkiem dla dziedzica była parcelacja części majątku, na którą uzyskał zgodę w 1934 r. Rozparcelowano teren położony w starym korycie Wisły, nie podlegający zalewaniu dzięki usypanemu wałowi ochronnemu.

    W 1939 r. Brześce były własnością hrabiego Platera.

    Opisywane miejscowości należały do gminy Brześce, od 1867 r. do gminy Kąty, a w latach 1955-1972 do gromady Kąty. Od 1 stycznia 1973 r. znajdują się w granicach gminy Góra Kalwaria.

    Po 1945 r. wieś Podłże nosi nazwę Podłcze. Jeszcze w 2 połowie lat pięćdziesiątych podzielone było na Podłcze Brzeskie i Podłcze Wólczyńskie (Wilczyńskie).

    Brześce do 1749 r. należały do parafii w Cieciszewie, a po przeniesieniu kościoła do Słomczyna do tamtejszej Parafii świętego Zygmunta. Dziś parafia ta znajduje się w dekanacie konstancińskim.

    Jedynym zabytkiem Brześc jest dwór wzniesiony prawdopodobnie w XVIII w., zapewne na starych fundamentach, nad jeziorkiem, stanowiącym pozostałość prakoryta Wisły. Budynek ten był remontowany w 1973 r. przez PGR, ówczesnego użytkownika. Gruntowną renowację dworu przeprowadzono w latach 1992-1993 wg projektu architekta Marka Wiśniewskiego. Z dawnej świetności pozostał też park z aleją jesionową.

        Ewa i Włodzimierz Bagieńscy
    Ewa Bagieńska jest magistrem historii. Pracuje w Bibliotece Uniwersytetu Warszawskiego. Włodzimierz Bagieński jest doktorem historii. W latach 1984-2003 pracował jako kierownik Archiwum m. st. Warszawy Oddział w Górze Kalwarii.
Baniocha
Brzumin
Cendrowice, Sobików
Coniew
Czaplin
Czaplinek, Krzymów
Czarny Las, Kiełbaska, Obręb, Sierzchów
Czersk, cz. 1 - Wójtostwo
Czersk, cz. 2 - Kasztelania
Czersk, cz. 3 - Kościoły
Czersk, cz. 4 - Starostwo
Czersk, cz. 5 - Szlachta w mieście
Czersk, cz. 6 - w XIX w.
Czersk, cz. 7 - dwudziestowieczne ciekawostki.
Góra Kalwaria - garnizon rosyjski w l. 1819-1914, cz. 1
Góra Kalwaria - garnizon rosyjski w l. 1819-1914, cz. 2
Kawenczyn, Kawenczynek, Dębówka, Turowice
Kąty
Linin
Łubna, Solec, Szymanów
Moczydłów, Mikówiec
Pęcław
Potycz
Tatary
Ustanów
Wólka Załęska, Tomice

 | ADWOKAT | AKACJOWY ZAKĄTEK | AS BUD-PROF | ASSETS | ATW DEVELOPMENT | BIARKEM | BIURO OGŁOSZEŃ w PIASECZNIE | BIURO RACHUNKOWE | BUD-RIM DEVELOPMENT | CENTRUM DZIECIĘCE LOLEK | DEK-BUD | DREWLUX | DRUKARNIA CYFROWA PIASECZNO | EKOBUD | FANTAZJA | GEODETA UPRAWNIONY | Grast & MTB | GRZEGORZ WARZOCHA | HURTOWNIA ELEKTRYCZNA | INWEST-KUL | JARPER | KATARZYNA BORKOWSKA - WARZOCHA | KRYSTA | LICENCJONOWANE USŁUGI KSIĘGOWE | MADEX | NATALIA GOLD | NIERUCHOMOŚCI LACH | NINA LINGUA TRAVEL | OKNA USTANOWSKIE | PRINT SHOP Nie tylko wizytówki .... | REKLAMA PIASECZNO | STUDIO KOLORÓW | WT-BRUKMANN | www.3xNiemiecki.pl | 
 |  Nasz Solec | Beżowiak | Miasto i Gmina Góra Kalwaria | Nadleśnictwo Chojnów | Starostwo Powiatowe |